Bezpieczeństwo w obszarach przygranicznych – nauka i praktyka.
O ochronie ludności i zagrożeniach hybrydowych

Jak współczesne zagrożenia wpływają na bezpieczeństwo mieszkańców obszarów przygranicznych? Jak przygotować instytucje i społeczności na sytuacje kryzysowe? Jaką rolę w ochronie ludności odgrywają administracja publiczna, służby, nauka i nowoczesne technologie? Między innymi na te pytania szukali odpowiedzi uczestnicy V Konferencji Naukowej „Bezpieczeństwo w obszarach przygranicznych – nauka i praktyka”, która 15 września 2026 roku odbyła się w Uczelni Państwowej im. Jana Grodka w Sanoku.

Tegoroczna edycja konferencji została poświęcona tematowi „Ochrona ludności w kontekście zagrożeń hybrydowych – zależności i wyzwania”. Wydarzenie zostało zorganizowane przez Zakład Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Instytucie Nauk Społecznych Uczelni Państwowej im. Jana Grodka w Sanoku i odbyło się w formule hybrydowej, łącząc uczestników obecnych w Uczelni z osobami biorącymi udział w spotkaniu online.

Bezpieczeństwo z perspektywy nauki i praktyki

Współczesne bezpieczeństwo coraz częściej wymaga patrzenia na zagrożenia w sposób wielowymiarowy. Szczególnego znaczenia nabiera to w przypadku obszarów przygranicznych, gdzie kwestie bezpieczeństwa łączą się między innymi z uwarunkowaniami geograficznymi, społecznymi, gospodarczymi i infrastrukturalnymi.

Podczas konferencji rozmawiano o zagrożeniach hybrydowych, ochronie ludności, bezpieczeństwie obszarów przygranicznych, współpracy służb i administracji publicznej oraz możliwościach wykorzystania nowoczesnych technologii. Ważnym elementem dyskusji były również doświadczenia wynikające ze współczesnych kryzysów i zmian zachodzących w otoczeniu bezpieczeństwa Polski.

Szczególne miejsce w programie zajęło zagadnienie blackoutu, analizowanego zarówno w kontekście jego potencjalnych przyczyn, jak i konsekwencji materialnych, społecznych oraz ekonomicznych. Brak energii elektrycznej może bowiem w krótkim czasie wpłynąć na funkcjonowanie wielu obszarów życia – od infrastruktury i przedsiębiorstw po instytucje realizujące usługi publiczne.

Zagrożenia hybrydowe i ochrona ludności

Jednym z głównych tematów spotkania były współczesne zagrożenia hybrydowe, obejmujące zarówno działania o charakterze kinetycznym, jak i oddziaływania w przestrzeni wirtualnej i informacyjnej.

Uczestnicy konferencji podejmowali zagadnienia związane między innymi z dywersją i sabotażem, oddziaływaniami kognitywnymi, terroryzmem, zagrożeniami CBRN oraz zakłóceniami w funkcjonowaniu infrastruktury krytycznej. Ważnym aspektem była również identyfikacja źródeł zagrożeń i ocena ryzyka ich wystąpienia oraz poszukiwanie rozwiązań, które mogą zwiększać odporność państwa i społeczności lokalnych.

Rozmowa o ochronie ludności nie ograniczała się jednak wyłącznie do diagnozowania zagrożeń. Istotną częścią konferencji była refleksja nad tym, jak skutecznie współdziałać w sytuacji kryzysowej i jak przygotowywać rozwiązania, które mogą być wykorzystane w praktyce.

Nauka spotyka się z praktyką

Właśnie połączenie perspektywy naukowej i praktycznej było jednym z najważniejszych elementów tegorocznej konferencji.

W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele środowiska akademickiego, administracji publicznej oraz instytucji i podmiotów związanych z bezpieczeństwem. Współorganizatorami konferencji były Akademia Policji w Szczytnie, Akademia Pożarnicza w Warszawie oraz Akademia WSB w Dąbrowie Górniczej, natomiast partnerem wydarzenia był Wydział Bezpieczeństwa i Zarządzania Kryzysowego Podkarpackiego Urzędu Wojewódzkiego.

Tak szerokie grono uczestników stworzyło przestrzeń do wymiany doświadczeń i spojrzenia na bezpieczeństwo z różnych perspektyw – od badań naukowych, przez rozwiązania organizacyjne i prawne, po praktyczne działania podejmowane przez instytucje odpowiedzialne za ochronę mieszkańców.

Ważny temat dla regionów przygranicznych

Konferencja wpisała się w przedsięwzięcie „Podkarpackie Forum Bezpieczeństwa – 2026”, organizowane przez Wojewodę Podkarpackiego. Szczególne znaczenie tego typu dyskusji jest widoczne w regionach przygranicznych, które ze względu na swoje położenie i specyfikę infrastrukturalną mierzą się z określonymi wyzwaniami w zakresie bezpieczeństwa i odporności.

Rozmowa o bezpieczeństwie nie jest dziś wyłącznie rozmową o reagowaniu na zagrożenie, kiedy już ono wystąpi. To również pytanie o przygotowanie, współpracę, odporność i zdolność do szybkiego działania. Dlatego tak ważne pozostaje łączenie wiedzy naukowej z doświadczeniem osób i instytucji, które na co dzień odpowiadają za bezpieczeństwo publiczne.

V Konferencja Naukowa „Bezpieczeństwo w obszarach przygranicznych – nauka i praktyka” stała się kolejną przestrzenią takiego spotkania. Była okazją do wymiany wiedzy, konfrontacji różnych perspektyw i rozmowy o rozwiązaniach, które mogą mieć znaczenie dla bezpieczeństwa państwa, regionów przygranicznych i lokalnych społeczności.

Organizatorem wydarzenia był Zakład Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Instytucie Nauk Społecznych Uczelni Państwowej im. Jana Grodka w Sanoku.